Mở rộng không gian quản lý khoa học, công nghệ tạo động lực nâng cao năng suất, chất lượng

Ngày viết: Thứ Tư, Tháng Chín 30, 2026 | 14:01 - Lượt xem: 321

Theo Nghị định 225/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, Bộ Khoa học và Công nghệ thực hiện chức năng quản lý nhà nước trên phạm vi rộng, bao gồm nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo, công nghệ cao, công nghệ chiến lược, sở hữu trí tuệ, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, đo lường, chất lượng sản phẩm, hàng hóa, công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI) và chuyển đổi số quốc gia.

Đáng chú ý, trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, phạm vi quản lý trải dài từ nghiên cứu cơ bản, nghiên cứu ứng dụng, phát triển và chuyển giao công nghệ đến sản xuất thử nghiệm, khởi nghiệp sáng tạo, cải tiến kỹ thuật và nâng cao hiệu suất công nghệ. Bộ đồng thời thực hiện quản lý đối với công nghệ cao, công nghệ chiến lược, công nghệ lõi và thúc đẩy hoạt động ứng dụng, chuyển giao, đổi mới công nghệ.

Một trụ cột quan trọng khác là tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng. Theo Nghị định, Bộ Khoa học và Công nghệ thực hiện quản lý nhà nước về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật; tổ chức xây dựng, thẩm định, công bố tiêu chuẩn quốc gia và triển khai các cam kết liên quan đến hàng rào kỹ thuật trong thương mại. Trong lĩnh vực đo lường, Bộ quản lý hệ thống chuẩn đo lường, phê duyệt chuẩn đo lường quốc gia và thực hiện kiểm tra nhà nước về đo lường.

Đối với chất lượng sản phẩm, hàng hóa, Bộ là cơ quan đầu mối chịu trách nhiệm trước Chính phủ về thống nhất quản lý nhà nước. Phạm vi nhiệm vụ còn bao gồm mã số, mã vạch, nhãn hàng hóa, nhãn điện tử, hộ chiếu số, truy xuất nguồn gốc và hạ tầng chất lượng quốc gia.

Việc đặt tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng và truy xuất nguồn gốc trong tổng thể quản lý khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo tạo điều kiện tăng cường sự liên kết giữa đổi mới công nghệ với kiểm soát chất lượng. Đối với doanh nghiệp, tiêu chuẩn không chỉ là công cụ đáp ứng yêu cầu quản lý hay thị trường mà còn có thể trở thành nền tảng chuẩn hóa quy trình, kiểm soát đầu vào, giảm sai lỗi và nâng cao hiệu quả vận hành.

Không gian thúc đẩy năng suất tiếp tục được mở rộng khi Bộ Khoa học và Công nghệ đảm nhiệm quản lý công nghiệp công nghệ số, AI và chuyển đổi số quốc gia. Nghị định giao Bộ thực hiện các nhiệm vụ liên quan đến phát triển sản phẩm, dịch vụ công nghệ số, bán dẫn, AI; phát triển và điều phối hạ tầng AI quốc gia. Trong chuyển đổi số, Bộ giữ vai trò quản lý, hướng dẫn và điều phối các nhiệm vụ về Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số, đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số trong doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh.

Sự kết nối giữa công nghệ – đổi mới sáng tạo – tiêu chuẩn – đo lường – chất lượng – chuyển đổi số vì vậy có thể tạo thành một hệ sinh thái hỗ trợ nâng cao năng suất. Công nghệ cung cấp công cụ đổi mới; tiêu chuẩn và đo lường tạo nền tảng kiểm soát; quản lý chất lượng giúp duy trì sự ổn định; còn dữ liệu, AI và chuyển đổi số mở ra khả năng tối ưu hóa hoạt động trên quy mô lớn.

Yến Hoa